Wim en Jacqueline Onderstal – van den Berg
Wim en Jacqueline Onderstal – van den Berg runnen samen een biologische varkensboerderij in Harskamp op de Veluwe. Daarnaast verhuren ze ook een vakantiewoning en hebben ze een stalling met weidegang voor paarden. Het biologische boeren bevalt het stel goed: “Het geeft een vrij gevoel. De varkens zijn heel blij en je wordt er zelf ook veel blijer van. Het is leuker om het op de biologische manier te doen.”
In 2000 heeft Wim de boerderij overgenomen van zijn vader. Toen was het nog een boerenbedrijf met reguliere varkens en koeien. Wim: “Toen ik het overnam van mijn vader wilde ik al overstappen naar biologisch. Ik wilde de varkens graag buiten hebben, maar dat werd afgeraden.” In de jaren erna besloot Wim de koeien af te bouwen om stalling te gaan doen voor paarden. In november 2017 maakten ze definitief de overstap naar biologische varkenshouderij. Er kwam op het bedrijf een grote verbouwing van twee schuren. Jacqueline: “We hebben de schuren verdeeld: Wim doet de schuur met 93 varkens en ik die met 110 varkens, maar natuurlijk helpen we elkaar ook.”
Binnen én buiten volop afleiding voor de varkens
Verschil met de reguliere varkenshouderij is er zeker. Jacqueline legt uit: “Als je de stal binnenkomt horen ze gelijk dat jij het bent en dan gaan ze rennen van blijdschap. Ze horen je stem en herkennen je. Reguliere varkens waren monotoner, er gebeurde minder.” De varkens kunnen vrij naar buiten lopen, maar ook in de stal hebben de varkens veel afleiding. Ze hebben ballen, kettingen en stro waar ze mee kunnen spelen. Daarnaast rijgen ze regelmatig iets anders: “Een blok hout of een boomwortel, daar knabbelen ze graag op en het biedt veel afleiding.” Ook hebben Wim en Jacqueline wilgen speciaal voor de varkens: “Wilgentakken vinden ze geweldig. Er zit een stofje in wat vergelijkbaar is met paracetamol en ze zijn er dol op. Ze kunnen ermee spelen en ze eten de takken helemaal kaal!” Blije varkens groeien beter, merkt Jacqueline op: “De varkens hebben het goed en omdat ze blij zijn groeien ze ook sneller. Meer dan een kilo per dag.”
Natuurlijke zonnebrand
Op warme dagen wordt er extra aandacht aan de varkens gegeven zodat ze goed kunnen afkoelen. Buiten is er veel schaduw en elk hok in de stal heeft een sproeier. Jacqueline: “Als het écht warm is hoor je ze veel brullen want ze willen allemaal bij het water liggen. De waterslang wordt ook regelmatig gebruikt om ze af te koelen. Ze kunnen dan flink smeren. Zo gaan ze in hun eigen mest rollen, dat is hun zonnebrand. Zo hebben ze minder last van de zon, warmte en beestjes. Varkens horen ook vies te zijn, ze houden van wroeten en rollen in de mest.”
Ruimte voor natuur
Niet alleen de varkens profiteren van het biologische bedrijf. Er is ook aandacht voor biodiversiteit. Zo zijn er veel vlinderstruiken en uilenkasten. Iedere dag laat Wim de waterbak op de paarden overstromen zodat er een klein vijvertje ontstaat. “Zwaluwen hebben modder nodig om hun nestje te kunnen maken, dit kunnen ze makkelijk halen bij dit vijvertje.” Ook andere vogels zijn veel te vinden bij het vijvertje.
Het biologische boeren geeft Wim en Jacqueline een gevoel van vrijheid. “De ruimte en de rust maakt het voor ons heel fijn. Je kunt het op je eigen manier doen en je dag zelf indelen. Als je de kans krijgt om over te stappen naar biologisch zou ik zeggen: met drie handen aanpakken!”